Hoạt động giao dịch tại SCB. Ảnh minh họa
Hoạt động giao dịch tại SCB. Ảnh minh họa

Báo cáo vắn tắt, chỉ tiêu tài chính mập mờ

Tính đến 31/12/2020, quy mô tài sản của SCB đạt 633.277 tỷ đồng, tăng thêm gần 65 nghìn tỷ đồng so với cuối năm 2019 và duy trì vị thế ngân hàng tư nhân có tổng tài sản lớn nhất.

Tuy quy mô tổng tài sản tại SCB đứng thứ 5 trong hệ thống ngân hàng, nhưng lợi nhuận mang về lại bèo bọt. Năm 2020, lợi nhuận trước thuế của ngân hàng riêng lẻ đạt hơn 658 tỷ đồng, cao gấp hơn 3 lần so với 198 tỷ đồng của năm 2019. Không chỉ vậy, SCB lại thường xuyên “giấu” thuyết minh báo cáo tài chính nên lợi nhuận thực không thể nào biết thực trạng nợ xấu của SCB cụ thể ra sao. Trong khi đó, chi phí dự phòng ăn ngốn lợi nhuận hàng năm.

Theo báo cáo hợp nhất 2020, lãi dự thu (các khoản lãi và phí phải thu) tại SCB năm 2020 lên tới 73,5 nghìn tỷ đồng, tương đương tăng tới 40% so cùng kỳ năm 2019, cao nhất hệ thống ngân hàng.

Lãi dự thu được xem như một nguồn lãi ảo của các ngân hàng vì có thể được ghi nhận vào lợi nhuận khi trên thực tế chưa có tiền thu về. Với con số lãi dự thu càng lớn, khả năng tác động đến lợi nhuận của các nhà băng lại càng cao, chỉ cần một điều chỉnh nhỏ cũng có thể khiến lợi nhuận tăng vọt. Đây cũng là con số mập mờ không kém gì nợ xấu. Với khoản lãi dự thu lớn cho thấy chất lượng tài sản của ngân hàng đang kém dần ảnh hưởng đến việc đánh giá xếp hạng và áp dụng các chuẩn mực quốc tế.

Trong bảng cân đối tài chính của SCB ghi nhận khoản phải thu đạt hơn 82,3 nghìn tỷ đồng, chiếm 12% tổng tài sản. Con số này cao đột biến và gấp nhiều lần so với các ngân hàng lớn trong hệ thống.

SCB giữ con số nợ xấu khoảng 1%. Ngân hàng đã tăng trích lập dự phòng rủi ro tín dụng thêm gần 2.000 tỷ đồng trong năm qua, nâng tổng quỹ dự phòng rủi ro lên gần 13.600 tỷ đồng.

Ngân hàng TMCP Sài Gòn chi hàng chục nghìn tỷ đồng cho dự án khống, chỉ số tài chính mập mờ
Theo báo cáo hợp nhất 2020, lãi dự thu (các khoản lãi và phí phải thu) tại SCB năm 2020 lên tới 73,5 nghìn tỷ đồng, tương đương tăng tới 40% so cùng kỳ năm 2019, cao nhất hệ thống ngân hàng.

Lãnh đạo Vạn Thịnh Phát có “bảo lãnh” cho SCB khoản chi vay dự án khống?

SCB trước đây vốn là ngân hàng được hợp nhất (cuối năm 2011) từ ba nhà băng Đệ Nhất (Ficombank), Việt Nam Tín Nghĩa (TinNghiaBank) và Sài Gòn (SCB) đều có trụ sở tại TP Hồ Chí Minh. Vụ sáp nhập biến SCB thành một trong những ngân hàng thương mại cổ phần có tổng tài sản lớn nhất cả nước. Tuy nhiên, điều đó cũng phát sinh ra hàng loạt các khoản nợ xấu mà ngân hàng phải giải quyết.

Trước khi hợp nhất, ba ngân hàng nói trên lâm vào tình trạng mất khả năng thanh khoản trầm trọng. Nguyên nhân chủ yếu do họ sử dụng nguồn vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn. Đến khi thị trường biến động, nhất là khi nguồn vốn huy động ngắn hạn không còn dồi dào như trước nên rủi ro thanh khoản xảy ra.

Các khoản nợ xấu của SCB nằm khá nhiều trong lĩnh vực bất động sản. Nhà băng này có mối quan hệ tín dụng khá thân thiết với Vạn Thịnh Phát – một trong những tập đoàn bất động sản lớn tại phía Nam. Vạn Thịnh Phát và nữ đại gia Trương Mỹ Lan đã được nhắc đến nhiều và được cho là nhóm cổ đông chính của cả 3 ngân hàng trên.

Ở nhiệm kỳ sau hợp nhất 2012 – 2017, hội đồng quản trị SCB có 8 thành viên. Trong đó, bà Nguyễn Thị Thu Sương được bầu làm Chủ tịch nhà băng; ông Vũ Văn Thành và ông Trầm Thích Tồn là thành viên hội đồng quản trị.

Khi đó, bà Sương và ông Tồn đều nắm vị trí chủ chốt tại Công ty Cổ phần Đầu tư Vạn Thịnh Phát và Công ty Cổ phần Đại Trường Sơn. Công ty này nay đổi tên thành Công ty Cổ phần Tập đoàn Saigon Peninsula – là công ty liên kết của Vạn Thịnh Phát.

Đến giữa năm 2014, hội đồng quản trị của nhà băng này thay đổi nhân sự. Sau đó, bà Lan đã xin rút lại hồ sơ, đồng nghĩa với việc không thay đổi tầm ảnh hưởng chủ chốt tại SCB.

Trong Đề án tái cơ cấu giai đoạn 5 năm từ năm 2015 – 2019, Ngân hàng Nhà nước đã phê duyệt cho phép SCB tiếp tục thực hiện các nội dung chưa hoàn thành của Đề án tái cơ cấu 2012 – 2014 và nhiều phương án hỗ trợ như cho phép cơ cấu lại nợ và giữ nguyên nhóm nợ đối với nhiều khoản vay, cho phép tiếp tục cho vay xử lý các khoản lãi dự thu đối với một số dự án đầu tư xây dựng công trình, tiếp tục cho vay hoàn thiện một số dự án dở dang. Đặc biệt, Ngân hàng Nhà nước cho phép SCB trích lập dự phòng rủi ro tín dụng theo năng lực tài chính.

Mới đây, tại báo cáo Kết luận thanh tra số 2099/BC-TTCP ban hành ngày 2/12/2020, Thanh tra Chính phủ (TTCP) đã chỉ ra hàng loạt sai phạm tại dự án bất động sản số 33 Nguyễn Du và số 34-36-42 Chu Mạnh Trinh, phường Bến Nghé (quận 1, TP Hồ Chí Minh) – đây cũng là dự án SCB đã chi hơn chục nghìn tỷ đồng cho vay năm 2017, giai đoạn tái cơ cấu.

Kết quả kiểm tra của Thanh tra Chính phủ phát hiện Vinafood 2 và Công ty Việt Hân Sài Gòn lợi dụng giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất tại địa chỉ số 33 Nguyễn Du, số 34-36-42 Chu Mạnh Trinh, phường Bến Nghé, quận 1, TP Hồ Chí Minh để để lập dự án ‘khống’, rồi mang đi thế chấp ngân hàng để vay tiền ngân hàng trái luật.

Công ty Việt Hân Sài Gòn lập dự án ‘khống’ rồi mang đi thế chấp ngân hàng để vay tiền ngân hàng trái luật. Ảnh TPO
Công ty Việt Hân Sài Gòn lập dự án ‘khống’ rồi mang đi thế chấp ngân hàng để vay tiền ngân hàng trái luật. Ảnh TPO

Riêng tại SCB, vào thời điểm tháng 2/2017, bà Trương Thị Cẩm Giang chức vụ Chủ tịch HĐTV là đại diện pháp luật của Công ty Việt Hân Sài Gòn ký hợp đồng thế chấp tài sản vay Ngân hàng TMCP Sài Gòn chi nhánh Phạm Ngọc Thạch với tài sản thế chấp là Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của 4 cơ sở nêu trên. Đáng chú ý, Công ty Việt Hân Sài Gòn đã lập dự án khống The Goldmark Premium Tower với tổng mức đầu tư hơn 7.251 tỷ đồng rồi dùng để làm tài sản đảm bảo thế chấp cho khoản vay.

Mục đích của khoản vay này là trả nợ cho 9 hồ sơ khách hàng vay ngắn hạn, thực hiện thi công giai đoạn 1 dự án The Goldmark Premium Tower. Ngân hàng TMCP Sài Gòn chi nhánh Phạm Ngọc Thạch đã giải ngân hơn 5.801 tỷ đồng. Ngân hàng TMCP Sài Gòn chi nhánh Phạm Ngọc Thạch đã thực hiện giải ngân từ ngày 6/2/2017 đến 30/3/2017.

Bà Trương Thị Cẩm Giang sau đó vào ngày 17/8/2017 đã tiếp tục ký hợp đồng vay hơn 5.371 tỷ đồng với Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Chi nhánh Củ Chi bằng tài sản thế chấp là Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của 4 cơ sở nêu trên. Mục đích vay cũng như lần trước, thực hiện thi công giai đoạn 1 dự án The Goldmark Premium Tower.

Thêm một lần nữa, bà Trương Thị Cẩm Giang ký hợp đồng thế chấp, tài sản thế chấp là Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của 4 cơ sở nêu trên để vay Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Chi nhánh Phạm Ngọc Thạch. Mục đích vay cũng như lần trước, thực hiện thi công giai đoạn 1 dự án The Goldmark Premium Tower. Chi nhánh Phạm Ngọc Thạch đã giải ngân khoảng 6.308 tỷ đồng trong cùng một ngày 29/8/2018.

Khoản vay này được Công ty Việt Hân Sài Gòn chi cho các công ty con gồm: Công ty CP Bạch Minh Long, Công ty CP Supreme Power, Công ty CP Đầu tư Thuận Nha, Công ty CP Clover Peak, Công ty CP Đầu tư Thanh Man, Công ty CP Đầu tư Song Phú.

Báo cáo kết luận số 2099/BC-TTCP ngày 2/12/2020 của TTCP gửi Thủ tướng Chính phủ
Báo cáo kết luận số 2099/BC-TTCP ngày 2/12/2020 của Thanh tra Chính phủ gửi Thủ tướng Chính phủ

Để thu hồi tài sản Nhà nước, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giao UBND TP Hồ Chí Minh xử lý thu hồi khu đất công tại quận 1 đang bị Vinafood 2 thâu tóm; đôn đốc và giám sát, các đơn vị có liên quan thực hiện xử lý và khắc phục hậu quả để thu hồi tài sản của Nhà nước bị thất thoát. Giao Sở Tư pháp TP Hồ Chí Minh chỉ đạo và giám sát Phòng Công chứng số 7 thực hiện thủ tục khởi kiện ra TAND có thẩm quyền đề nghị tuyên bố Văn bản Công chứng số 28355 “Hợp đồng góp vốn và chuyển nhượng quyền sử dụng đất” giữa Vinafood 2 và Công ty Việt Hân Sài Gòn đã được Phòng Công chứng số 7 chứng nhận ngày 30/12/2015 là vô hiệu.

Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ giao Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chỉ đạo cơ quan Thanh tra, Giám sát ngân hàng thực hiện thanh tra toàn diện hoạt động cấp tín dụng trong giai đoạn từ năm 2013 đến nay và các khoản vay liên quan đến việc sử dụng Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số BB971073 ngày 11/9/2010 của 4 cơ sở nhà, đất nói trên. Đồng thời, xử lý nghiêm các vi phạm nêu tại kết luận này đối với tập thể, cá nhân có liên quan theo thẩm quyền.

Không rõ khoản vay này đã được bút toán ra sao trong cơ cấu nợ xấu của ngân hàng?

“Còn tiếp”

Dự án “khống” vẫn được Ngân hàng TMCP Sài Gòn giải ngân hàng nghìn tỷ Dự án “khống” vẫn được Ngân hàng TMCP Sài Gòn giải ngân hàng nghìn tỷ

Tại Kết luận thanh tra số 2099/BC-TTCP ban hành ngày 2/12/2020, Thanh tra Chính phủ (TTCP) đã chỉ ra hàng loạt sai phạm tại dự …

Thêm ngân hàng chuẩn bị lên sàn Thêm ngân hàng chuẩn bị lên sàn

Ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB) sẽ trình cổ đông phương án tăng vốn điều lệ, thông qua chào bán 500 triệu cổ phiếu cho cổ …



Nguồn: Ngày mới Online

Chia sẻ.